آمار
| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شماره‌ها | 210 |
| تعداد مقالات | 1,973 |
| تعداد مشاهده مقاله | 3,485,913 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 2,815,956 |
شکل‌گیری سازمان مجاهدین خلق و نقش آن در تحولات سیاسی ایران از آغاز تا پیروزی انقلاب اسلامی | ||
| سیاست در آینه تاریخ | ||
| دوره 3، شماره 1 - شماره پیاپی 9، خرداد 1405، صفحه 32-49 اصل مقاله (1.01 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30466/jhf.2026.57215.1082 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد پیری* 1؛ سعید رضایی حسین‌آباد2 | ||
| 1دانشیار گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران. | ||
| 2دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ دوره ایران اسلامی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران. | ||
| چکیده | ||
| پدیدآورندگان سازمان مجاهدین خلق قبل از شکل‌گیری گروهی از جوانان وابسته به نهضت آزادی بودند که خط و مشی مبارزاتی آن را قبول نداشتند و معتقد بودند با این روند مبارزاتی نهضت آزادی راه به‌جایی نمی‌برند. به همین دلیل در سال 1350 ش از پیکره نهضت آزادی جدا شدند و اعلام موجودیت کردند رهبران اولیه سازمان در ابتدا به اصول فکری اسلام پایبند بودند اما به‌تدریج به دیدگاه‌های مارکسیستی - لنینیستی گرایش پیدا نمودند. این سازمان در سال 1354 ش در بیانیه‌ای اعلام کرد ایدئولوژی اسلامی فاقد توان مبارزه مسلحانه در مقابل استبداد و امپریالسیم است درنتیجه در این سال به‌طور رسمی اصول مکتب سوسیالیست را پذیرفت. مجاهدین خلق در دوران پهلوی دوم فعالیت‌های مختلفی علیه رژیم انجام دادند. در پی لو رفتن خانه‌های تیمی آن‌ها اکثر اعضای آن دستگیر و به زندان افتادند و تعدادی نیز اعدام شدند. با پیروزی انقلاب اسلامی رجوی به کمک دوستانش این سازمان را بازسازی و کوشید قدرت را به‌طور کامل به دست گیرد اما موفق نشد. ازاین‌رو سازمان در 30 خرداد 1360 ش وارد عملیات نظامی علیه جمهوری اسلامی گردید با شکست استراتژی قیام مسلحانه و فرار رجوی به فرانسه، سازمان دنبال فرصتی برای براندازی جمهوری اسلامی بود. جنگ ایران و عراق این فرصت را در اختیار سازمان قرارداد. این پژوهش به‌صورت توصیفی- تحلیلی و روش کتابخانه‌ای انجام‌شده است. در این پژوهش نویسندگان می‌کوشند به سؤال چگونگی شکل‌گیری سازمان مجاهدین خلق و روند انحراف فکری آن پاسخ دهند. به نظر می‌رسد. سازمان به دلیل تمامیت‌خواهی و پذیرش تفکر سوسیالیستی نتوانست خود را با شعارها و ایدئولوژی انقلاب اسلامی هماهنگ سازد و در مقابل آن ایستاد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| التقات فکری؛ انسداد سیاسی؛ سوسیالیزم؛ مبارزه مسلحانه؛ مجاهدین خلق | ||
| مراجع | ||
|
منابع
امینی، داوود. (1381). جمعیت فدائیان اسلام و نقش آن در تحولات سیاسی- اجتماعی ایران، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1381.
امینی، علی‌رضا. (1381). تاریخ روابط خارجی ایران در دوره پهلوی، تهران، صدای معاصر.
آبراهامیان، یرواند. (1377). ایران بین دو انقلاب، ترجمه احمد گل‌محمدی و محمدابراهیم فتاحی، تهران، نشرنی، چاپ اول.
آوری پیتر و همکاران. (1388). تاریخ ایران دوره پهلوی، (از رضا شاه تا انقلاب اسلامی) مترجم، مرتضی ثاقب فر، تهران انتشارات جامی، چاپ اول.
آوری، پیتر. (1373). تاریخ معاصر ایران از تشکیل سلسله پهلوی تا کودتای 28 مرداد 1332 ش، ج 2، مترجم، محمد رفیعی مهرآبادی، تهران، موسسه مطبوعاتی عطایی، چاپ اول.
به کوشش جمعی از نویسندگان. (1385). سازمان مجاهدین خلق، پیدایی تا فرجام، جلد 1، تهران، مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی، چاپ دوم.
بهنود، مسعود. (1369). دولت های ایران از اسفند 1299 تا بهمن 1357، (از سید ضیاءتا بختیار)، تهران سازمان انتشارات جاویدان، چاپ چهارم.
جزنی، بیژن. (1388). انقلاب مشروطیت ایران، نیروها و هدف ها، تهران، انتشارات سازمان اتحاد فدائیان خلق ایران، چاپ اول.
حسینیان، روح‌الله. (1385). بازخوانی نهضت ملی ایران، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
رضایی، احمد. (بیتا). راه حسین، تهران، مجاهدین خلق ایران.
رضوی، مسعود. (1376). هاشمی و انقلاب، تاریخ سیاسی ایران از انقلاب تا جنگ، تهران، انتشارات همشهری.
روحانی، سیدحمید. (1381). نهضت امام خمینی (ره)، جلد 3، چاپ اول، افست از چاپ بیروت.
زیباکلام، صادق. (1375). مقدمه‌ای بر انقلاب اسلامی، تهران، روزنه.
ژان پیر، دیگار و دیگران. (1377). ایران در قرن بیستم، (بررسی اوضاع سیاسی، اجتماعی، اقتصادی ایران در یکصد سال اخیر) تهران انتشارات، البرز، چاپ اول.
سازمان مجاهدین خلق ایران. (1357). شرح تأسیس و تاریخچه سازمان، تهران، انتشارات سازمان مجاهدین، چاپ اول.
سازمان مجاهدین خلق ایران. (1358). شرح تأسیس و تاریخچه سازمان، انتشارات سازمان مجاهدین، تهران، انتشارات ابوذر.
شعبانی، ناصر. (1392). بن‌بست در استراتژی شکست در تاکتیک، تهران، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، مؤسسه چاپ و انتشارات.
علوی، محمد صادق. (1379). بررسی مشی چریکی در ایران و سازمان مجاهدین خلق ایران، سازماندهی و تاکتیک‌ها، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
عنایت، حمید. (1362). تفکر نوین سیاسی اسلام، ترجمه ابوطالب صارمی، تهران، امیرکبیر.
کاتوزیان، محمدعلی. (1373). مصدق و مبارزه برای قدرت در ایران، ترجمه فرزانه طاهری، تهران، مرکز، چاپ اول.
نجاتی، غلامرضا. (1368). جنبش ملّی شدن صنعت نفت و کودتای 28 مرداد 1332، تهران، رسا.
نجاتی، غلامرضا. (1372). تاریخ سیاسی بیست و پنج ساله ایران، جلد 2، تهران، رسا، چاپ اول.
References:
Katzman, K. (1992). The People`s Mojahedin Organization of Iran. Congressional Research Service.
Ramsey, J. (2011). Iranian terrorist group has close US allies. Aljazeera | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 12 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1 |
||