تحلیل نقش ویژگی‌های جغرافیایی و اقلیمی حجاز در شکل‌دهی به ساختار اجتماعی و بروز جنگ‌های قبیله‌ای در عصر جاهلی

منابع

ابن عبدالبر، یوسف بن عبدالله. (1992 م). الاستیعاب. محقق علی محمد. بیروت: دارالجیل.

ابن‌الاثیر، عزالدین علی. (1385 ق). الکامل فی التاریخ. بیروت: دارصادر.

ابن‌الاثیر، عزالدین علی. (بی‌تا). کامل تاریخ بزرگ اسلام و ایران. ترجمه عباس خلیلی. تهران: موسسه مطبوعات.

ابن‌خلدون، عبدالرحمن بن محمد. (1375). تاریخ ابن‌خلدون. مقدمه‏، ترجمه محمدپروین گنابادى، تهران: علمى و فرهنگى.

ابن‌فارس، ابوالحسن‌احمد. (1389). معجم مقاییس اللغه. تحقیق عبدالسلام محمد هارون. مصر: شرکه مکتبه و مطبعه الحلبی.

ابن‌کلبی، هشام‌بن‌محمد. (1364). الاصنام. تحقیق احمدزکی‌پاشا. ترجمه محمدرضا جلالی‌نایینی. تهران: نشر نو.

ابن‌منظور. (1416 ق/1996 م). لسان‌العرب. تصحیح امین محمدعبدالوهاب، محمدالصادق العبیدی. بیروت: داراحیاء التراث العربی.

ابن‌هشام‏. (بی‌تا). السیرة النبویة. تحقیق مصطفى السقا و ابراهیم الأبیارى و عبدالحفیظ شلبى. بیروت: دارالمعرفة.

ابوالفرج اصفهانى،‏ على‌بن‌الحسین. (1415 ق). الأغانی. بیروت: دارإحیاء التراث العربی.

امین‌عاملى، سید محسن. (1376). سیره معصومان. ترجمه على حجتى کرمانى‏. تهران: سروش.

امینى، عبدالحسین. (بی‌تا). الغدیر. ترجمه جمعى از نویسندگان. ‏تهران: بنیاد بعثت.

آرمسترانگ، کارن. (1383). محمد؛ زندگی‌نامه پیامبر اسلام (ص). ترجمه کیانوش حشمتى‏. تهران: حکمت.

آلتمن، ایروین. (1382). محیط و رفتار اجتماعی. ترجمه علی نمازیان. تهران: انتشارات دانشگاه شهید بهشتی.

آلوسی، محمودشکری. (بی‌تا). بلوغ الارب فی معرفه احوال العرب. بیروت: درالکتب العلمیه.

آیینه‌وند، صادق. (1387). علم تاریخ در گستره تمدن اسلامی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

باقری خسرو. (1375). انسان به منزله عامل: بحثی تطبیقی درباره نقش پیش‌فرض‌ها در روانشناسی، فصلنامه حوزه و دانشگاه، ویژه کنفرانس انسانشناسی.

برزگر، ابراهیم. (1389). تاریخ تحول دولت در اسلام و ایران. تهران: سمت.

بلاشر، رژی. (1363). تاریخ ادبیات عرب. ترجمه آذرتاش آذرنوش. تهران: موسسه مطالعاتی و تحقیقات فرهنگی.

بیگ‌محمدی، حسن. (1377). مقدمه‌ای بر جغرافیای تاریخی ایران. اصفهان: انتشارات دانشگاه اصفهان.

بیرونی، ابوریحان. (1386). آثار الباقیه. ترجمه اکبر داناسرشت‏. تهران: امیرکبیر.

پاینده، ابوالقاسم. (1376). تاریخ سیاسى اسلام. تهران: جاویدان.

پیشوایی، مهدی. (1382). تاریخ اسلام از جاهلیت تا رحلت. قم: دفتر نشر معارف.

ترکاشوند، زهرا و دادور فضیله. (1401). تحلیل تأثیر مطالعات میان رشته­ای بر پویایی علمی جغرافیا. فصلنامه جغرافیا. انجمن جغرافیایی ایران. 20 (75)، 20-1. DOI: 20.1001.1.27833739.1401.20.75.1.3

جعفریان، رسول. ‏(1386). آثار اسلامى مکه و مدینه‏. تهران: نشر مشعر.

جمعی از نویسندگان. (1380). تاریخ اسلام دوران پیامبر (ص). محقق و مصحح: علیرضا بن عبدالله. تهران: اداره آموزش‌هاى عقیدتى سیاسى.

حاجی بابایی، مجید، دادفر، سجاد. (1400). مفهوم‌شناسیِ نمادها، سنت‌ها و رموز جنگی اعرابِ پیش از اسلام. مطالعات تاریخی جنگ. 5 (17)، 74-47.  DOR: 20.1001.1.25887033.1400.5.3.4.3

حسینی، بهاءالدین محمد. (1382). باده‌ناب. سنندج: انتشارات کردستان.

الخوارزمی،‏ محمد بن أحمد. (1428 ق). مفاتیح العلوم. محقق و مصحح عبدالأمیر اعسم‏. بیروت: دارالمناهل.‏

دادفر، سجاد. (1395). جنگ در نزد عرب پیش از اسلام. مطالعات تاریخی جنگ. 1 (1)، 44-19.  DOR: 20.1001.1.25887033.1395.1.1.2.5

درمیان، علی‌جان و هاشمی سیدجلال. (1403). بررسی هندسه مفهوم عاملیت انسان در دیدگاه جان دیویی و پیامدهای تربیتی آن، فصلنامه آموزش‌پژوهی نوین. 10 (39)، 66-60.

دورانت، ویل. (1401). تاریخ تمدن. ترجمه ابوطالب صارمی. تهران: سازمان انتشارات و آموزش انقلاب اسلامى.

دیویی جان. (1337). بنیاد نو در فلسفه. ترجمه صالح ابوسعیدی. تهران: اقبال.

رنجبر باروق زهرا، قنواتی عزت‌الله، کمانرودی کجوری موسی و علی احمدآبادی. (1402). بررسی نقش ژئومورفولوژی در ارزیابی توان محیطی توسعه شهری با استفاده از روش امتیازدهی منطق ترجیح مبتنی بر GIS. فصلنامه پژوهش‌های ژئومورفولوژی کمی. 11 (4)، 108-84. DOI: 10.22034/gmpj.2022.361915.1379

رهنمایی، محمدتقی. (1389). توان‌های محیطی ایران. تهران: انتشارات دانایی توانایی.

زرگری‌نژاد، غلامحسین. (1393). تاریخ صدر اسلام. تهران: سمت.

زریاب‌خویی، عباس. (1388). سیره رسول‌الله. تهران: سروش.

زرین‌کوب، عبدالحسین. (1387). بامداد اسلام. تهران: امیرکبیر.

زیدان، جرجى. (1333). تاریخ تمدن اسلام. ترجمه على جواهرکلام. تهران: امیرکبیر.

سالم، عبدالعزیز. (بی‌تا). تاریخ الدوله العربیه منذ عصر الجاهلیه حتی سقوط الدوله الامویه. بیروت: دارالنهضه العربیه.

سبحانى، جعفر. (1385). فروغ ابدیت؛ تجزیه و تحلیل کاملى از زندگى پیامبر اکرم (ص). قم: بوستان کتاب.

سربندی فراهانی معصومه، بهزادفر مصطفی. (1393). کیفیات محیطی موثر بر قرارگاه رفتاری در فضاهای سبز و باز محلی، فصلنامه مطالعات ساختار و کارکرد شهری، 2 (5)، 115-101.

سلیمانی، محمد (1371). ماهیت و قلمرو علم جغرافیا. تهران: سمت.

شراب، محمد حسن. (1383). المعالم الأثیرة. تهران: مشعر.

شکوئی، حسین. (1378). اندیشه‌های نو در فلسفه جغرافیا. تهران: موسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی.

صالح، احمدعلى. (1375). حجاز در صدر اسلام. ترجمه عبدالمحمد آیتى. تهران: مشعر.

صرامی، حسین. (1378). علیت محیطی، جغرافیا. مجله اطلاعات جغرافیایی. ش 30.

عبدالحکیم، محمد صبحی. (1427 ق). أطلس المملکة العربیة السعودیة و العالم. بیروت: مکتبه لبنان ناشرون.

عزتی، عزت‌الله. (1370). ژئوپلتیک. تهران: سمت.

علیجانی، بهلول. (1371). ماهیت و قلمرو علم جغرافیا. تهران: سمت.

فیاض، علی اکبر. (1385). تاریخ اسلام. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.

قرآن کریم.

قزوینى، زکریا بن محمد. (1373). آثار البلاد و اخبار العباد. ترجمه میرزا جهانگیر قاجار. تهران: امیرکبیر.

کردوانی، پرویز. (1393). مناطق خشک (ویژگی‌های اقلیمی). تهران: انتشارات دانشگاه تهران.

گئورگیو، کنستان ویرژیل. (1394). محمد پیغمبری که از نو باید شناخت. ترجمه ذبیح الله منصوری. تهران: زرین.

لاپیدوس، ایرام. (1387). تاریخ جوامع اسلام. ترجمه علی بختیاری زاده. تهران: اطلاعات.

لشکری حسن و زینب محمدی. (1394). اثر موقعیت استقرار پرفشار جنب حاره‌ای عربستان بر سامانه‌های بارشی در جنوب و جنوب غرب کشور. فصلنامه پژوهش‌های جغرافیای طبیعی، 47(1)، 90-73.  DOI: 10.22059/jphgr.2015.53679

لنگ، جان. (١٣٨٦). آفرینش نظریه معماری: نقش علوم رفتاری در طراحی محیط. ترجمه علیرضا عینی‌فر. تهران: انتشارات دانشگاه‌ تهران.

لوبون، گوستاو. (1358). تاریخ تمدن اسلام و عرب‏. ترجمه سید هاشم حسینى. تهران: کتابفروشى اسلامیه.

مسعودی، ابوالحسن علی. (1365). التنبیه‌والإشراف. ترجمه ابوالقاسم پاینده. تهران: علمى و فرهنگى.

مسعودی، ابوالحسن علی. (1374). مروج الذهب و معادن الجوهر. ترجمه ابوالقاسم پاینده. تهران: علمى و فرهنگى.

مطهری، حمیدرضا. (1397). قانون در حجاز عصر جاهلی. سخن تاریخ. 12(27)، 100-87.

منتظرالقائم، اصغر. (1383). تاریخ اسلام تا سال چهلم هجری. اصفهان: انتشارات دانشگاه اصفهان و سمت.

نجفى، محمد باقر. (1364). مدینه‌شناسی. تهران: شرکت قلم.

نصیری، محمد، زارعکار، حسین. (1396). تحلیل جامعه‌شناختی مسئلۀ زنده به گور کردن دختران در جزیره‌ العرب عصرجاهلی. فصلنامه پژوهش های تاریخی ایران و اسلام. 11 (20)، 214-197. DOI: 10.22111/jhr.2018.3697

نگارش، حسین. (1374). جبرگرایی یا دترمینیسم. فصلنامه علوم انسانی دانشگاه سیستان و بلوچستان. س 1، ش 1.

نویری، شهاب‌الدین احمد. (1423 ق). نهایة الأرب فی فنون الأدب. ‏قاهره: دارالکتب و الوثائق القومیة.

نیک‌بین، نصرالله. (بی‌تا). اسلام از دیدگاه دانشمندان غرب. دفتر مذهبی سیمان و فارسبت دورود.

واقدی، محمد بن عمر. (1369). المغازى. ترجمه محمود مهدوى‌دامغانى. تهران: مرکز نشر دانشگاهى.

وتر، ضاهر. (1386). آیین نبرد در عصر پیامبر (ص). قم: زمزم هدایت.

هادی منش، ابوالفضل. (1399). فرهنگ جاهلیت و تلاش‌های پیامبر اسلام (ص) در کلام امیرالمومنین (ع). مبلغان. 21 (257)، 20-7.

هاگت، پیتر. (1373). جغرافیای ترکیبی نو. ترجمه شاپور گودرزی نژاد. تهران: سمت.

هرودت. (1368). تواریخ. ترجمه با حواشی وحید مازندرانی. تهران: دنیای کتاب.

هیکل، محمد حسین. (بی‌تا). زندگانی محمد (ص). ترجمه ابوالقاسم پاینده. تهران: علمی.

یوسفی، عثمان. (1387). تعصب قبیله گرایی در دوران جاهلیت ؛ مفهوم و نمودهای آن.  فروغ وحدت. 4 (13)، 43-34.

یعقوبى، احمد ابن‌واضح. (1371). تاریخ یعقوبى. ترجمه محمدابراهیم آیتى. تهران: علمى و فرهنگی.

یوسفی‌غروى، محمد هادى. (1383). ‏تاریخ تحقیقى اسلام. قم: موسسه امام خمینى (ره).