| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شمارهها | 191 |
| تعداد مقالات | 1,835 |
| تعداد مشاهده مقاله | 3,127,678 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 2,554,316 |
تحلیل رابطه میان آلایندههای صنعتی و جزایر حرارتی شهری با بهرهگیری از دادههای سنجش از دور اپتیکی و راداری (مطالعه موردی: شهر اصفهان) | ||
| جغرافیا و آینده پژوهی منطقهای | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 14 اردیبهشت 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30466/grfs.2026.57050.1216 | ||
| نویسندگان | ||
| رحمان زندی* 1؛ حجت صادقی2؛ سارا قائدی2 | ||
| 1گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. | ||
| 2گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| چکیده | ||
| در دهههای اخیر، توسعهی بیرویهی شهرنشینی، تمرکز فعالیتهای صنعتی و افزایش ترافیک، آلودگی هوا را به یکی از چالشهای اصلی زیستمحیطی کلانشهرها بدل کرده است. این پدیده با شکلگیری جزایر حرارتی شهری ارتباط تنگاتنگی دارد. پژوهش حاضر با تمرکز بر شهر اصفهان ـ یکی از قطبهای صنعتی ایران ـ به تحلیل الگوهای فضایی آلودگی هوا و رابطهی آن با جزایر حرارتی پرداخته است. دادههای ماهوارهای سنتینل-۵P و لندست ۸ و ۹ در کنار دادههای ایستگاههای پایش آلایندهها و روشهای تحلیل فضایی در محیط سامانهی اطلاعات جغرافیایی (GIS) مورد استفاده قرار گرفت. چهار آلایندهی اصلی، شامل دیاکسید نیتروژن (NO₂)، مونوکسید کربن (CO)، دیاکسید گوگرد (SO₂) و ذرات معلق بررسی شد. نتایج نشان داد توزیع آلایندهها در شهر ناهمگن بوده و بیشترین غلظت در مناطق مرکزی، شمالی و شمالغربی (بهویژه مناطق ۲، ۸، ۱۲، ۱، ۳، ۷، ۹ و ۱۱) مشاهده میشود؛ در حالیکه نواحی جنوبی و جنوبشرقی (مناطق ۴، ۵، ۶ و ۱۵) کمآلودهترند. مدلسازی با رگرسیون کلاسیک (OLS) و رگرسیون وزندار جغرافیایی (GWR) بیانگر رابطهی مثبت و معنادار میان تراکم جمعیت، ساختوساز و شبکهی راهها با غلظت آلایندهها بود. همچنین، بین دمای سطح زمین (LST) و میزان آلایندهها همبستگی مستقیم، و بین شاخصهای طبیعی از جمله پوشش گیاهی (NDVI)، منابع آبی (NDWI) و ارتفاع، رابطهای منفی مشاهده شد. نتایج زمانی نشان میدهد در سال ۲۰۲۰، همزمان با محدودیتهای ناشی از پاندمی کرونا، غلظت NO₂ و CO کاهش یافت. در مجموع، یافتهها نشانگر نقش بارز فعالیت انسانی و صنعتی در تشدید آلودگی هوا و جزایر حرارتی اصفهان است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| الودگی هوا؛ جزایر حرارتی شهری؛ GIS؛ سنتینل5p-؛ لندست 8و 9؛ کلانشهر اصفهان | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 5 |
||