آمار
| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شمارهها | 188 |
| تعداد مقالات | 1,805 |
| تعداد مشاهده مقاله | 3,096,276 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 2,518,466 |
بررسی استعارۀ مفهومی-جهتی در مخزن الاسرار نظامی | ||
| مطالعات میان رشتهای زبان و ادبیات فارسی | ||
| دوره 1، شماره 3، آذر 1403، صفحه 16-28 اصل مقاله (382.43 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30466/jispll.2024.121798 | ||
| نویسندگان | ||
| حمیدرضا فرضی* 1؛ سمانه خرمدل مهربان2 | ||
| 1گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد تبریز،دانشگاه آزاد اسلامی،تبریز-ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. | ||
| چکیده | ||
| از دیدگاه زبانشناسان شناختی، استعارهها در زبان فقط کارکرد زیباییشناسانه ندارند بلکه به کمک ما میآیند تا مفاهییم انتزاعی به وسیلۀ آنها درک و شناخته شوند؛ از این رو به منزلۀ ابزارهایی هستند که به کشف نظام فکری گویندگان منجر میشوند و چگونه اندیشیدن نیز به وسیلۀ آنها آموخته میشود. استعاره های مفهومی به سه دستۀ عمده تقسیم میشوند که در این میان استعارههای جهتی از بسامد بالایی برخوردارند؛ دلیل این امر آشنایی عموم مردم با مفهوم مکان است. متون عرفانی و در کل متونی که دربرگیرندۀ مفاهیم ذهنی و انتراعی هستند نیاز بیشتری به استعارهها دارند؛ چون استعارهها کمک میکنند تا مفاهیم صورت عینی به خود بگیرند. نظامی در زمرۀ شاعرانی است که در مثنوی مخزنالأسرار، اندیشههای حکمی، فلسفی، عرفانی و دینی خود را در قالب استعارهها بیان داشتهاست. او برای بیان و تفهیم این اندیشهها از استعارههای جهتی به طور برجسته استفاده کردهاست. دلیل این امر درک آسان مفهوم مکان و به درک معنی جهات از سوی مخاطب است. در این پژوهش ابتدا جهتهای برجسته در مخزنالاسرار استخراج شده و مفاهیمی که شاعر آنها را با استفاده از جهتهای مکانی بیان کرده بررسی و تحلیل شدهاست. دستاورد پژوهش مبنی بر این است که نظامی بسیاری از مفاهیم عرفانی متناسب را با استعارههای جهتی بیان کردهاست: ترک خود، قطع تعلقات، دنیاگریزی، بیتوجهی، ارزشمندی، بیارزشی، بهرهمند بودن از فیض حق، معنویت، مادیت و تسلط داشتن بر خود و جهان از جملۀ مفاهیمی هستند که با استفاده از استعارههای مکانی بیان شدهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| استعارۀ مفهومی؛ استعارۀ جهتی؛ نظامی؛ مخزن الاسرار | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 206 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 181 |
||