آمار
| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شماره‌ها | 212 |
| تعداد مقالات | 2,005 |
| تعداد مشاهده مقاله | 3,506,141 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 2,833,782 |
موضع عثمانی درقبال امارت درعیه | ||
| سیاست در آینه تاریخ | ||
| دوره 1، شماره 1، خرداد 1403، صفحه 24-34 اصل مقاله (636.92 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30466/jhf.2024.121518 | ||
| نویسندگان | ||
| سمیه خسروی روش* 1؛ محمدحسین حردانی2 | ||
| 1گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران | ||
| 2گروه تاریخ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران | ||
| چکیده | ||
| تشکیل امارت درعیه در جزیره العرب (1157 ق/1446 میلادی) و به چالش کشیدن خلافت عثمانی بیش نیم قرن در بخشی از متصرفات عربی خود از حوادث بسیار مهم و‌جذاب تاریخ معاصر جهان اسلام و عرب است. محمد بن عبدالوهاب، بنیان‌گذار جنبش سلفی گری (وهابیت) در شبه جزیره عرب وتعالیم او نقش مهمی را در تکوین امارت درعیه یا به قول خودشان خلافت اسلامی داشت. این امارت اسلامی چهار امیر داشت که از خاندان آل سعود و از قبیله معروف مقرن (بنی مقرن) بودند و موجودیت خلافت عثمانی را به شدت تهدید می کردند و از شهر درعیه (درعا) که شهر صعب العبور و مستحکمی بود ظهور کرده و آنجا را نیز پایتخت خویش قرار دادند. آن ها حملات توسعه طلبانه خود را از آنجا رهبری می کردند و نیم قرن بر سرتا سر شبه جزیره عربی حکومت حاکم بودند و بر متصرفات عثمانی مانند شلم عراق هجوم آورده و مقدسات شیعیان در شهرهای نجف و‌کربلا را تخریب کردند زیرا شعار احیای سنت پیامبر را تبلیغ می کردند و هدفشان احیای سنت پیامبر و توحید بود آنان این افکار و طریقت را از شیخ محمد بن عبد الوهاب به ارث برده بودند. محمد بن عبد الوهاب دعوت خود را برای مبارزه با شرک و بدعت عنوان کرد و مریدان بسیاری را اطراف خود جمع کرد. دیدگاه های او در مورد اعتقادات مسلمانان بیش از پیش افراطی بود. محمد بن عبدالوهاب سر انجام رفتن به درعیه و بیعت با امیر سعودی درعیه زمینه را برای تآسیس این امارت مهیا کرد. امارت درعیه نیز در راستای همین شعار تآسیس و با خلافت عثمانی وارد جنگ و نبردهای طاقت فرسایی شد. خلافت عثمانی بعد تلاش های بسیاری با کمک والی مصر توانست به عمر این امارتی که بیش از نیم قرن موجودیت آن را تهدید می کرد خاتمه دهد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| خلافت عثمانی؛ امارت درعیه؛ محمد بن عبدالوهاب؛ سلفی؛ وهابی | ||
| مراجع | ||
|
منابع
ابن بسام، عبدالله بن محمد. (2000). تحفة المشتاق فی اخبار نجد، الحجاز و العراق (چاپ اول)، مصحح ابراهیم الخالدی، کویت: شرکة مختلف للنشر و التوزیع الکویت
ابن غنام، حسین. (1949). تاریخ ابن غنام (تاریخ نجد) (چاپ اول)، ریاض: دارالشروق
احمد عاصم. (بی تا). عاصم التأریخی، ج1، بیروت: جریدة حوادث
الریحانی، امین. ( 1981). نجد و ملحقاته، بیروت: المطبعة العلمیة
العثیمین، عبدالله بن صالح. (١٤٣١ق/٢٠١٠م). نجد قبیل ظهور الشیخ محمد بن عبدالوهاب، السعودیه: مکتبة الرشد
العیسی، محمد بن فهد. (١٤٢٥ق/١٩٩٥م). الدرعیة قاعدة الدولة السعودیة الاولی (چاپ اول)، السعودیه: مکتبة العبیکان
بن ذهلول، الأمیر سعود. (١٣٨٠ق/١٩٦١م). تاریخ ملوک آل سعود (چاپ اول)، مصحح محمد العبودی، الریاض: مطبعة الریاض
بن علی، یاسین. (١٤٣٥ق/٢٠١٤م). خروج الوهابیة علی الخلافة العثمانیة (قراة و مناقشة شرعیة)، الاردن: مکتبة الزیتونة الاکترونیة
بیربی، جان جاک. (1960). جزیرة العرب (چاپ اول)، ترجمه نجده عامر، سعید الغر، بیروت: المکتبة التجاریة
پاشا، جودت. (1308). تاریخ جودت (چاپ اول)، بیروت: مطبعة جریدة بیروت
حسن ابوعلیة، عبدالفتاح. (١٤٠٣/١٩٨٣). محاضرات فی تاریخ الدولة السعودیة الاولی١١٥٧-١٢٣٣ق/ ١٧٤٤/١٨١٨م، مصر: دار المریخ للنشر
حسین خلف، الشیخ خزعل. (1968). حیاة الشیخ محمد بن عبدالوهاب، بیروت: مطبع دارالکتب
حقی جارشلی اسماعیل. (بی تا). اشراف مکة و امرائها فی عهد العثمانی، ترجمة خلیل علی مراد (2003م ، 1434ه)، بیروت: الدار العربیة للموسوعات
دیدییه شارل. (2001). رحلة الی الحجاز فی النصف الثانی من القرن التاسع عشر المیلادی، ترجمه دکتر محمد خیر بقاعی(١٨٥٧م)، ریاض: دار الفیصل الثقافیة
فردریک ج بیک، کولوئیل. (١٤١٩ق/١٩٩٨م ). تاریخ شرقی الأردن و قبائلها (چاپ اول)، ترجمه بهاءالدین طوقان(١٩٣٤م)، الردن: النشر و‌التوزیع الاهلیة
کورشون، زکریا. (١٤٢٧ق/٢٠٠٥م). العثمانیون و آل سعود فی الأرشیف العثمانی (١٧٤٥- ١٩١٤م)(چاپ اول)، بیروت: دارالعربیة للموسوعات
موسیل، الویس. (2003). آل سعود دراسة فی تأریخ الدولة السعودیة ( چاپ اول)، ترجمه سعید فائز سعید(١٩١٧)، بیروت: الدار العربیة للموسوعات
نوار، عبدالعزیز سلیمان. (1986). تاریخ العرب الحدیث (چاپ اول)، القاهره: دار الکاتب العربی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,867 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 991 |
||